Roślina ewoluuje, by stać się mniej widoczna dla ludzi

23 listopada 2020, 12:19

Roślina wykorzystywana w medycynie chińskiej wyewoluowała, by stać się mniej widoczna dla ludzi. Naukowcy odkryli, że szachownica Fritillaria delavayi, która występuje na skalistych zboczach Gór Sino-Tybetańskich (Hengduan Shan), lepiej wpasowuje się w otoczenie w rejonach, gdzie jest intensywnie pozyskiwana.



Obrazy radiowe młodego wszechświata

7 kwietnia 2021, 17:01

Międzynarodowy zespół astronomów, w którego składzie znajdują się także naukowcy z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, opublikował najdokładniejszą w historii mapę Wszechświata w zakresie niskich częstotliwości radiowych, używając europejskiej sieci odbiorników LOFAR.


O nadwadze decyduje nie to, ile jemy, ale to, co jemy

15 września 2021, 09:19

Autorzy artykułu opublikowanego w Americal Journal of Clinical Nutrition podważają powszechnie panujące przekonanie, że to nadmierna ilość spożywanego jedzenia prowadzi do otyłości. Ich zdaniem model bilansu energetycznego, zgodnie z którym nadwaga i otyłość pojawiają się, gdy pobieramy więcej energii niż wydatkujemy, zawiera liczne błędy. Proponują stosowanie modelu węglowodanowo-insulinowego, zgodnie z którym nadwagę i otyłość powoduje to, co jemy, a nie ile jemy.


Młody wilk z Austrii osiedlił się w Polsce

23 lutego 2022, 16:50

Wilk z Austrii osiedlił się w Polsce, a konkretnie w zachodniej części Lasów Lublinieckich (pomiędzy Strzelcami Opolskimi a Lublińcem). To młody samiec, pochodzący z regionu Waldviertel.


Niezwykłe odkrycie dotyczące pracy mózgu. Neurony robią sobie wielogodzinne przerwy

24 listopada 2022, 09:39

Naukowcy z Uniwersytetu w Kopenhadze dokonali niezwykłego odkrycia dotyczącego mózgu ssaków. Okazuje się, że wakuolarna ATPaza (V-ATPase), jeden z kluczowych enzymów umożliwiających przekazywanie sygnałów w mózgu, włącza się i wyłącza według przypadkowych wzorców, czasami robiąc sobie wielogodzinne przerwy.


W komórkach ssaków odkryto nieznane dotychczas organellum

16 października 2023, 12:27

Biolodzy z Politechniki Federalnej w Zurychu (ETH Zurich) odkryli w komórce ssaków nieznane dotychczas organellum. To rodzaj pojemnika zbudowanego z pierścieni DNA. Może ono odgrywać rolę w chorobach autoimmunologicznych, a naukowcy mają nadzieję, że pomoże im zrozumieć, w jaki sposób ewoluowało jądro komórkowe. Nowa struktura zbudowana jest z plazmidów, pozachromosomalnych cząstek DNA występujących w cytoplazmie komórki. Odkrywcy nazwali ją eksklusomem.


ChatGPT i inne wielkie modele językowe nie zagrażają ludzkości

14 sierpnia 2024, 14:48

Wielkie modele językowe (LLM) – takie jak osławiony ChatGPT – nie są w stanie samodzielnie się uczyć i nabierać nowych umiejętności, a tym samym nie stanowią egzystencjalnego zagrożenia dla ludzkości, uważają autorzy badań opublikowanych w ramach 62nd Annual Meeting of the Association for Computational Linguistics, głównej międzynarodowej konferencji dotyczącej komputerowego przetwarzania języków naturalnych.


Rozpuszczalny rozrusznik wielkości ziarenka ryżu szczególnie przyda się noworodkom

3 kwietnia 2025, 11:36

Na Northwestern University powstał rozrusznik serca tak mały, że zmieści się wewnątrz strzykawki i można go łatwo wszczepić do organizmu. Miniaturowy rozrusznik może pracować z każdym sercem, jednak szczególnie nadaje się dla noworodków. Co więcej, wszystkie jego elementy są biokompatybilne i rozrusznik – przeznaczony dla pacjentów, którzy potrzebują go tymczasowo – rozpuszcza się w organizmie, nie ma więc potrzeby przeprowadzania zabiegu jego usunięcia.


Niemcy potwierdzili autentyczność szczątków jednego z najważniejszych władców średniowiecza

25 marca 2026, 10:50

Niemieccy naukowcy potwierdzili autentyczność szczątków jednego z najważniejszych władców średniowiecznej Europy. Badania z praktycznie stuprocentową pewnością dowiodły, że szczątki spoczywające w sarkofagu w katedrze w Magdeburgu należą do Ottona I Wielkiego, który w X wieku na nowo zdefiniował pojęcie władzy w Europie Zachodniej i Środkowej. Jednocześnie, niejako przy okazji, potwierdzono autentyczność szczątków Henryka II Świętego, jedynego niemieckiego władcy wyniesionego w średniowieczu na ołtarze. Otton i Henryk byli królami niemieckimi, pierwszym i ostatnim cesarzem rzymskim z dynastii saskiej (Ludolfingów).


Foliowy pomidor

7 marca 2007, 17:07

Badacze z Instytutu Nauk o Żywieniu i Rolnictwie Uniwersytetu Florydzkiego stworzyli pomidory, które zawierają dawkę kwasu foliowego (folacyny), odpowiadającą całemu dziennemu zapotrzebowaniu na ten składnik odżywczy. Ich odkrycie docenią z pewnością przyszłe mamy oraz kobiety dopiero przygotowujące się do ciąży.  


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk